Gratis verzending vanaf €150
Gratis afhalen in de winkel
5% korting op je eerste bestelling -
InspiratieWhisky Basis

Whisky of whiskey: wat is het verschil?

Geschreven door Yannick Caron op 4 min leestijdWhisky Basis

Whisky of whiskey: wat is het verschil?

In het kort

Whisky is de spelling uit Schotland, en die volgt het grootste deel van de wereld. Whiskey, met een e, is de spelling uit Ierland en meestal ook uit de Verenigde Staten. De letter zegt dus vooral iets over waar een fles vandaan komt, niet over hoe goed hij is.

In onze winkel horen we het regelmatig: "Ik zie dat sommige flessen een e hebben en andere niet. Hoe zit dat?" Ons antwoord is kort: waar de whisky gemaakt is, bepaalt de spelling. De Ieren en de Amerikanen schrijven whiskey, de rest van de wereld volgt de Schotten. Toch zit er meer achter die ene letter, met een paar mooie uitzonderingen.

Whisky of whiskey per land

Land Spelling Voorbeeld uit ons assortiment
Schotland whisky Springbank 10 Year Old
Ierland whiskey Clonakilty Single Pot Still
Verenigde Staten meestal whiskey Templeton Rye
Japan whisky Sakurao Single Malt
Engeland whisky Cley Malt & Rye Cask Strength
India whisky Indri Agneya Peated
Canada en de rest van de wereld whisky -

Waar komt die extra e vandaan?

Beide woorden gaan terug op het Gaelische uisce beatha, letterlijk "levenswater". Schotland en Ierland ontwikkelden elk hun eigen whiskytraditie, en daarmee ook hun eigen spelling. Volgens de meest gangbare verklaring gingen Ierse distilleerders in de 19e eeuw consequent "whiskey" schrijven om hun whiskey te onderscheiden van de Schotse blends van die tijd. Ierse emigranten namen die spelling mee naar Amerika.

Ook in de wet zie je het terug. De Britse Scotch Whisky Regulations 2009 spreken van Scotch whisky, de Ierse Irish Whiskey Act 1980 van Irish whiskey.

De uitzonderingen op de regel

In Amerika is de e vooral een traditie, geen verplichting. De Amerikaanse regels noemen "whisky" en "whiskey" letterlijk in één adem (27 CFR § 5.143), dus een producent mag zelf kiezen. Een paar bekende namen schrijven het daarom zonder e:

  • Maker's Mark (Kentucky): "Bourbon Whisky", als knipoog naar de Schotse roots van de familie
  • George Dickel (Tennessee): "Tennessee Whisky"
  • Old Forester (Kentucky): "Kentucky Straight Bourbon Whisky"

Een leuke combinatie vind je bij ons in het schap: de Loch Lomond 2016 van Dràm Mòr is een Schotse whisky die nagerijpt is op een vat van Maker's Mark. Een whisky zonder e, uit een vat van een Amerikaanse whisky die óók geen e heeft.

Het verschil in het glas

De spelling begon als een kwestie van taal en trots, maar elk land heeft ook zijn eigen stijl.

Schotse whisky

Meestal twee keer gedistilleerd, en de Schotse regels zijn streng: Scotch whisky moet in Schotland gedistilleerd zijn en minstens drie jaar in Schotland rijpen, op eikenhouten vaten van maximaal 700 liter. Meestal zijn dat vaten die al een eerste leven hebben gehad. Amerikaanse bourbon moet volgens de wet altijd op een nieuw eikenhouten vat rijpen, dus gebruikte bourbonvaten zijn volop beschikbaar, en veel daarvan vinden hun weg naar Schotland. Een gebruikt vat geeft bovendien minder houtsmaak af, zodat het hout de whisky niet overheerst (Scotch Whisky Technical File). Van fruitige, zoete Speyside tot turfrijke Islay: Schotse whisky draait om gelaagdheid en het karakter van de distilleerderij.

Ierse whiskey

Vaak drie keer gedistilleerd, wat een zachtere, rondere whiskey geeft met tonen van honing, appel en lichte kruiden. Een mooie kennismaking is de Clonakilty Single Pot Still, voor ons een van de meest toegankelijke Ierse whiskeys. Het ruige, zilte kustkarakter geeft hem kracht, maar hij is zacht genoeg om het verschil tussen twee en drie keer distilleren echt te proeven.

En dan het grapje dat we bij een proeverij graag vertellen: de Schotten zeggen dat de Ieren drie keer distilleren, omdat het ze in twee keer niet lukt. Bekijk onze Ierse whiskeys.

Amerikaanse whiskey

Bourbon en rye rijpen volgens de Amerikaanse regels op nieuwe, van binnen geschroeide eikenhouten vaten. Dat verse hout geeft de kenmerkende zoete, volle smaak: karamel, vanille en kruidigheid. Een stijl met bravoure en warmte.

Tot slot

Whisky of whiskey? Kijk waar de fles vandaan komt, dan weet je meestal ook hoe je het schrijft. En blijf alert op de uitzonderingen. Uiteindelijk draait het niet om de letter, maar om wat er in het glas zit: laat je neus en tong beslissen.

Nieuwsgierig welke stijl bij jou past? Doe de whisky smaakmatcher, of bekijk onze 8 whisky's om cadeau te geven als je meteen een fles wilt uitkiezen.